Türkiye, tütün kullanımını azaltmaya yönelik yeni bir düzenleme hazırlığının eşiğinde. Sağlık alanında artan maliyetler ve genç yaşta başlayan sigara alışkanlığı, yetkilileri daha sert adımlar atmaya yöneltti.
Sağlık Bakan Yardımcısı Şuayip Birinci’nin açıklamalarına göre, sigara satışında Japonya’da uygulanan “kimlikle satış” modeli Türkiye için de değerlendirilen seçenekler arasında yer alıyor. Bu sistemin hayata geçirilmesi halinde, sigara satın almak için kimlik doğrulaması zorunlu hale gelecek.
Tüketim Artıyor, Risk Büyüyor
Türkiye’de sigara kullanımının özellikle gençler arasında yaygınlaşması dikkat çekiyor. Yapılan değerlendirmelerde, ilk kullanım yaşının 12’nin altına kadar düştüğü ve kız çocuklarıyla erkekler arasında kullanım oranlarının neredeyse eşitlendiği ifade ediliyor.
Yetkililer, Avrupa’da yapılan bir araştırmaya atıfta bulunarak 15–16 yaş grubundaki öğrencilerin önemli bir bölümünün sigaraya kolayca ulaşabildiğini vurguluyor.
Ekonomik ve Sağlık Yükü Ağırlaşıyor
Şuayip Birinci, sigaranın yalnızca sağlık değil, ekonomik açıdan da büyük bir yük oluşturduğunu belirtti. Türkiye’de kişi başı sağlık maliyetlerinin ciddi seviyelere ulaştığını aktaran Birinci, tütün kaynaklı harcamaların milyarlarca doları bulduğunu ifade etti.
Ayrıca sigaranın neden olduğu yangınlar ve sağlık tedavi giderleri de toplam maliyeti artıran unsurlar arasında gösteriliyor.
“En Etkili Araç Fiyat ve Denetim”
Açıklamalarda, sigara tüketimini azaltmada en etkili yöntemin fiyat politikası olduğu vurgulandı. Fiyat artışlarının tüketimi doğrudan düşürdüğü, özellikle genç yaş gruplarında erişimi zorlaştırdığı belirtiliyor.
Bakanlık yetkilileri ayrıca Türkiye’nin sigara fiyatları bakımından birçok ülkeye göre daha düşük seviyede olduğunu ve bunun tüketimi teşvik eden bir etken haline geldiğini ifade ediyor.
Elektronik Sigara Uyarısı
Toplantıda elektronik sigaraya da özel bir parantez açıldı. Elektronik sigaraların “daha az zararlı” algısının yanlış olduğuna dikkat çekilerek, bu ürünlerin sigaraya başlama oranını artırdığı belirtildi.
Kimlikli Satış Modeli Masada
En dikkat çekici başlık ise Japonya örneği oldu. Japonya’da sigara satışında kimlik kontrolü uygulandığını hatırlatan Birinci, Türkiye’de de benzer bir sistemin planlama aşamasında olduğunu söyledi. Bu adımın özellikle gençlerin sigaraya erişimini zorlaştırmayı hedeflediği ifade ediliyor.
